Open dit artikel met een kant-en-klare samenvat-prompt in je favoriete AI.
Claude
ChatGPT
Gemini
PerplexityWaarom de RI&E-toetsing tegen het licht is gehouden
De RI&E is een wettelijke verplichting voor elke werkgever met personeel en komt voort uit de Europese Kaderrichtlijn 89/391. Toch ervaart vooral het mkb de verplichting als kostbaar en ingewikkeld. De naleving in het kleinbedrijf is lager dan bij grote organisaties, terwijl juist daar het aantal arbeidsongevallen relatief hoog is. De afgelopen jaren is de naleving wel gestegen, van 50 naar 68 procent, en inmiddels werkt 91 procent van de medewerkers bij een bedrijf met een RI&E. De kwaliteit wordt in 70 procent van de gevallen als voldoende of goed beoordeeld. Er is dus vooruitgang, maar ook nog werk te doen. Om de naleving verder te verhogen zonder het beschermingsniveau te verlagen, boog een werkgroep zich van september 2025 tot en met januari 2026 over drie concrete knelpunten.
1. Het certificatieschema is geen meetlat voor je RI&E
Een arbokerndeskundige toetst je RI&E aan de wettelijke eisen. De eisen aan de kennis en vaardigheden van zo'n deskundige staan in een apart certificatieschema. In de praktijk gebruikten sommige toetsers dat schema ook als norm voor je RI&E zelf, terwijl het daar niet voor bedoeld is. Het gevolg: werkgevers kregen soms te maken met strengere eisen dan de wet stelt, en RI&E's werden onterecht afgekeurd. Een voorbeeld is het verlangen van een volledige verzuimanalyse, iets wat de Arbowet helemaal niet verplicht. Het ministerie van SZW pakt dit samen met schemabeheerder Hobéon SKO aan. Het certificatieschema wordt zo aangepast dat het niet langer als toetsingskader voor de RI&E gebruikt kan worden, en het ministerie heeft aangekondigd alle gecertificeerde arbokerndeskundigen en arbodiensten hierover een duidelijke brief te sturen. De wettelijke eisen aan je RI&E blijven ongewijzigd; je weet straks alleen beter waar je wel en niet op wordt beoordeeld.
2. Erkenning van branche-RI&E's komt weer op gang
Werk je met een erkend branche-instrument en heb je 25 of minder medewerkers? Dan hoef je je RI&E niet apart te laten toetsen. Dat heet de toetsingsvrijstelling en het scheelt kosten en tijd. De procedure om branche-instrumenten te erkennen lag echter ruim drie jaar stil. Sociale partners starten die procedure nu weer op en werken de eisen bij. Let op: branches zonder cao-partijen kunnen straks geen instrument meer laten erkennen, waardoor enkele branches hun erkenning en daarmee de vrijstelling verliezen. Het is dus verstandig om na te gaan of het instrument van jouw branche nog erkend is.
Voor wie blijft toetsen verplicht?
Heb je meer dan 25 medewerkers, of gebruik je geen erkend branche-instrument? Dan moet je RI&E worden getoetst door een gecertificeerde arbokerndeskundige. Dat blijft ongewijzigd. De werkgroep benadrukt bovendien dat voor het beoordelen van een branche-RI&E vaak meerdere arbodisciplines nodig zijn, juist omdat zo'n instrument een breed scala aan risico's afdekt. Een goede toetsing voorkomt verrassingen en zorgt dat je RI&E aantoonbaar voldoet. Bij RIE Specialist toetsen onze gecertificeerde deskundigen je RI&E op de wettelijke eisen, niet meer en niet minder, en helpen we je direct met een concreet plan van aanpak.
Wat staat er nog op de planning?
Naast de drie knelpunten liggen er nog twee wensen op tafel die nog niet zijn besloten. Ten eerste onderzoekt SZW de mogelijkheid om de grens voor de toetsingsvrijstelling te verhogen van 25 naar 50 medewerkers. Hierover levert het ministerie in het najaar van 2026 meer informatie, en onderzoeksbureau TNO kijkt hoe andere EU-landen het mkb lastenluwer kunnen bedienen; daarover volgt begin 2027 meer. Ten tweede willen werkgevers de ontwikkeling van een erkende kantoren-RI&E verkennen. Belangrijk om te weten: dit zijn voorstellen en verkenningen, nog geen vaststaand beleid. Aan je huidige verplichtingen verandert voorlopig niets. Wij houden deze ontwikkelingen voor je in de gaten en werken dit artikel bij zodra er meer bekend is.